Dil Beyti
Dil Beyti, Türk Tasavvuf Musikisinin zengin repertuarını dijital bir arşiv olarak sunan kapsamlı bir kültür projesidir. İstanbul Karagümrük’te yer alan Cerrahî Âsitânesi meşk geleneğinden beslenen bu proje, Türk Tasavvuf Musikisi ve Folklorunu Araştırma ve Yaşatma Vakfı’nın (TTMFAV) kültürel mirası koruma ve gelecek kuşaklara aktarma misyonunun somut bir yansımasıdır. Dil Beyti Projesi’nin temel amacı, tasavvuf musikisinin icra, nota ve söz hazinesini tek bir dijital platformda bir araya getirmektir. Bu çerçevede dergâh meşk kayıtları, besteler, güfteler, makam ve usûl örnekleri, nutk-u şerifler ile tasavvuf kültüründe önemli şahsiyetlere dair bilgiler düzenli ve erişilebilir bir yapı içerisinde sunulmaktadır. Böylece hem musikişinaslara hem de bu kadim geleneğe ilgi duyan araştırmacı ve meraklılara güvenilir bir başvuru kaynağı oluşturulmaktadır.
Platformda yer alan meşk içerikleri, Cerrahî Âsitânesi’nde uzun yıllardır sürdürülen pazartesi meşklerinin ses kayıtları ve repertuar bilgilerini kapsamaktadır. Besteler ve güfteler bölümü, farklı makam ve usûllerde icra edilen tasavvuf musikisi eserlerini bir araya getirerek icra ve araştırma çalışmalarına referans teşkil etmektedir. Nutk-u şerifler ise tasavvuf erbabının sözlü mirasını hem metin hem de musiki bağlamında ele alarak geleneğin irfan boyutunu görünür kılmaktadır.
Dil Beyti aynı zamanda video ve fotoğraf arşiviyle de zenginleştirilmiştir. Vakfın faaliyetlerine, meşk ortamlarına ve kültürel etkinliklerine dair görsel materyaller, projenin yaşayan bir arşiv niteliği taşımasını sağlamaktadır. Tüm bu içerikler, Türk Tasavvuf Musikisinin sadece tarihsel bir birikim değil, sürekliliği olan canlı bir gelenek olduğunu ortaya koymaktadır.
Kullanıcı dostu bir yapı ile tasarlanan Dil Beyti, arama ve filtreleme imkânları sayesinde makam, usûl, bestekâr ve eser bazlı erişim sağlamaktadır. Platform, modern web teknolojileri kullanılarak geliştirilmiş olup masaüstü ve mobil cihazlarda uygulama benzeri bir deneyim sunmaktadır. İçerikler, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında korunmakta olup tüm hakları TTMFAV’a aittir.
Dil Beyti Projesi, sözlü gelenekten gelen tasavvuf musikisi mirasının dijital ortama aktarılmasını sağlayarak kültürel hafızanın korunmasına önemli bir katkı sunmaktadır. Aynı zamanda akademik çalışmalar, icra pratikleri ve kültürel aktarım açısından güvenilir bir referans merkezi olarak hizmet vermektedir. Bu yönüyle Dil Beyti, TTMFAV’ın “gelenekten geleceğe” uzanan kültür ve sanat vizyonunun dijital dünyadaki karşılığıdır.